อธิบดี พพ. ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมโครงการไฟฟ้าพลังน้ำคิรีธาร และโครงการไฟฟ้าพลังน้ำคลองทุ่งเพล

วันที่ 29 มิ.ย. 2567 นายวัฒนพงษ์ คุโรวาท อธิบดีกรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมโครงการไฟฟ้าพลังน้ำคิรีธาร ตำบลปัถวี อำเภอมะขาม และโครงการไฟฟ้าพลังน้ำคลองทุ่งเพล ตำบลพลวง อำเภอเขาคิชฌกูฏ จังหวัดจันทบุรี 
.
“เขื่อนคิรีธาร” เริ่มก่อสร้างเมื่อปี 2525 แล้วเสร็จปี 2529 จนถึงวันนี้กว่าประมาณ 30 ปีแล้ว ซึ่งพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามมินทราธิราช บรมนาถบพิตร ได้เคยเสด็จมาทำพิธีเปิดและพระราชทานนามว่า “เขื่อนไฟฟ้าพลังน้ำคิรีธาร” เดิมชื่อห้วยสะพานหิน โครงการคิรีธารเป็นโครงการไฟฟ้าพลังน้ำขนาดเล็กให้ประโยชน์ทางด้านการผลิตไฟฟ้าเป็นสำคัญ มีส่วนเพิ่มปริมาณน้ำในลำน้ำจันทบุรี เป็นประโยชน์ต่อการเกษตร เขื่อนคิรีธารประกอบด้วยเขื่อนดินสูง 33 เมตร มีพื้นที่รับน้ำ 45 กิโลเมตร อ่างเก็บน้ำมีระดับสูงสุด 205 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง ปริมาณน้ำที่กักเก็บไว้จากการสร้างเขื่อน จำนวนเฉลี่ยปีละ 76 ล้านลูกบาศก์เมตร จากน้ำที่ได้แล้วก็จะเข้าสู่ประตูน้ำ (Intake) เพื่อที่จะเข้าไปผลิตกระแสไฟฟ้าได้เครื่องละ 6.1 เมกะวัตต์ จำนวน 2 เครื่องรวมเป็น 12.2 เมกะวัตต์ และที่นี่มีสถานีสูบน้ำ 7 จะเป็นการสูบน้ำเพื่อการเกษตร
.
ปัจจุบันนี้เขื่อนก่อให้เกิดประโยชน์ต่อการเกษตรไม่ใช่เฉพาะที่แม่น้ำจันทบุรี แต่สามารถไปถึงคลองเวฬุถึงจังหวัดตราด เขื่อนนี้จึงเป็นประโยชน์ต่อคนเมืองจันทบุรี อันดับหนึ่งคือการเกษตร  จำนวนกว่า 127,000 ไร่ อันดับสองคือการใช้เพื่ออุปโภค บริโภค และสามารถผลิตไฟฟ้าได้เฉลี่ยปีละ 27 ล้านหน่วย 
.
สำหรับโครงการไฟฟ้าพลังน้ำเขื่อนทุ่งเพล โครงการเอนกประสงค์อันเนื่องมาจากพระราชดำริ โดยการจัดหาแหล่งกักเก็บน้ำไว้เพื่ออุปโภค บริโภค ตลอดจนการเพาะปลูกและผลิตไฟฟ้าจากพลังงานน้ำเสริมเข้าระบบจ่ายพลังงานของประเทศ ลดการสูญเสียพลังงานของระบบสายส่งไฟฟ้า โดยประกอบด้วยการก่อสร้างเขื่อน 2 แห่ง ได้แก่ เขื่อนคลองทุ่งเพล (เขื่อนบน) ก่อสร้างกั้นคลองทุ่งเพล ในเขตอำเภอมะขาม และเขื่อนพลวง (เขื่อนล่าง) ก่อสร้างกั้นคลองพลวงในเขตอำเภอเขาคิชกูฏ จังหวัดจันทบุรี
.
โครงการคลองทุ่งเพลเป็นโครงการไฟฟ้าพลังน้ำที่พัฒนาต่อเนื่องมาจากโครงการคิรีธารประกอบด้วยการสร้างเขื่อน 2 แห่ง คือ เขื่อนทุ่งเพล สูงประมาณ 31 เมตร และสันเขื่อนยาว 220 เมตร ก่อสร้างปิดคลองทุ่งเพลทำให้เกิดอ่างเก็บน้ำความจุ 534,000 ลูกบาศก์เมตร และชักน้ำโดยอุโมงค์ยาว 5,955 เมตร ปล่อยลงสู่ท่อส่งน้ำ มายังโรงไฟฟ้า ซึ่งตั้งอยู่เหนือขอบอ่างของเขื่อนพลวง โดยจะติดตั้งเครื่องกำเนิดไฟฟ้า 2 ชุด กำลังการผลิตรวม 9.8 เมกกะวัตต์ ผลิตพลังงานไฟฟ้าได้ปีละ 10 ล้านหน่วย ก่อนที่จะผ่านน้ำลงสู่อ่างเก็บน้ำของเขื่อนพลวง ซึ่งสูง 46.5 เมตร และสันเขื่อนยาว 1,100 เมตร ก่อสร้างปิดคลองพลวงทำให้เกิดอ่างเก็บน้ำซึ่งกักเก็บน้ำใช้งานได้ 75 ล้านลูกบาศก์เมตร และส่งน้ำที่กักเก็บ โดยท่อส่งน้ำไปใช้ประโยชน์เพื่อการส่งน้ำ และเพื่อการเกษตร พื้นที่ประมาณ 108,000 ไร่ ในเขตอำเภอมะขามและอำเภอเขาคิชกูฏ จังหวัดจันทบุรี
.
จะเห็นได้ว่า โครงการไฟฟ้าพลังน้ำนี้ช่วยเสริมสร้างความมั่นคงของระบบ โดยจ่ายกระแสไฟฟ้าเข้าระบบสายส่งไฟฟ้าแรงสูงของการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย และการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค เพื่อทดแทนการผลิตไฟฟ้าจากน้ำมันเชื้อเพลิง ลดการพึ่งพาพลังงานจากฟอสซิล เป็นการใช้ทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่ในประเทศ ลดการสูญเสียเงินตราออกนอกประเทศอีกด้วย